Ο μαθηματικός Κων/νος Καραθεοδωρή και τι είπε πραγματικά ο Einstein για αυτόν

In Fake, Hoax by Γιώργος Γιώτης7 Comments

einstein1

Είχαμε αναδημοσιεύσει αυτό το άρθρο πριν 3 χρόνια ακριβώς. Δεν φανταζόμασταν ότι θα αποδεικνυόταν ως ένα από τα πιο «ανθεκτικά» hoaxes στο Ελληνικό διαδίκτυο. Τείνει να φτάσει το Λερναίο κείμενο και τον Μερισιώτη

Έχει κυκλοφορήσει ευρέως  -ακόμα και από την τηλεόραση έχει ακουστεί. Συνήθως το κείμενο είναι αυτό εδώ:

Κύριοι ζητήσατε να σας απαντήσω σε χίλια δύο πράγματα, κανείς όμως δεν θέλησε να ρωτήσει ποιος ο δάσκαλός μου, ποιος μου έδειξε και μου άνοιξε τον δρόμο προς την ανώτερη μαθηματική επιστήμη και έρευνα. Και για να μην σας κουράσω, σας λέω απλά, χωρίς λεπτομέρειες, ότι μεγάλος μου δάσκαλος υπήρξε ο αξεπέραστος Έλληνας Κωνσταντίνος Καραθεοδωρής, στον οποίο, εγώ προσωπικά αλλά και η μαθηματική επιστήμη, η φυσική, η σοφία του αιώνα μας χρωστάμε τα πάντα (‘Αλμπερτ Αϊνστάιν στην τελευταία συνέντευξη τύπου το 1955). 

Συνοδεύεται από πολλά θαυμαστικά και εισαγωγή σε στυλ “αθάνατο ελληνικό πνεύμα” ή κάτι παρόμοιο. Δυστυχώς το ανακυκλώνουν όχι μόνο τα γνωστά εθνικιστικά μπουρδοιστολόγια αλλά και άνθρωποι οι οποίοι θα έπρεπε να το ψάξουν λίγο παραπάνω.  Γιατί η συγκεκριμένη αρλούμπα μυρίζει από μακριά ως τελείως κατασκευασμένη.

bourdosite

Καταγράψαμε τον τρόπο που ελέγξαμε την γνησιότητα του κειμένου και την παρουσιάζουμε:

Μια καλή αρχή είναι πάντα η Wikipedia. Δεν είναι 100% ακριβής αλλά είναι μάλλον ό.τι καλύτερο για μια γρήγορη επισκόπηση του θέματος. Προτιμήστε την Αγγλική βερσιόν γιατί η Ελληνική δεν ελέγχεται επαρκώς. Στο συγκεκριμένο θέμα, αν υπήρχαν συνεντεύξεις τύπου του Καραθεοδωρή, το πιθανότερο είναι ότι θα αναφέρονταν. einstein2


Είναι σχετικά εύκολο να βρούμε ότι δεν ειπώθηκε κάτι τέτοιο σε συνέντευξη τύπου. Αυτά είναι δημόσια αρχεία, εύκολα προσβάσιμα. Ο Einstein δεν τον έχει αναφέρει σε καμία συνέντευξη τύπου.  Ο Einstein δεν έδινε συνεντεύξεις τύπου προς τα τέλος της ζωής του.  Πόσο μάλλον κάποια δραματική “τελευταία”…

Οπότε η νύξη για “τελευταία συνέντευξη τύπου” μπορεί να ήταν πρόσθετη σάλτσα κάποιου Έλληνα εθνικιστή, όπως οι αυτοσχέδιες προσθήκες μερικών στην ομιλία του Σεφέρη στα Νομπέλ.  Αλλά θα μπορούσε να το είχε πει αλλού.  Ίσως να είχε βγει με παρέα Ελλήνων ακαδημαϊκών και να συγκινήθηκε από το καλό φαγητό και να έψαχνε κοπλιμέντο.  Ή σε κάποιο γράμμα.

Αλλά όσο κι αν ψάξαμε στην βιβλιογραφία γινόταν όλο και πιο προφανές ότι δεν είχε καν κάποιο ιδιαίτερα παρεμφερές αντικείμενο με τον Einstein:  ”Caratheodory made important contributions to various branches of mathematics. In the calculus of variations, besides a comprehensive study of discontinuous solutions, which was contained in his PhD thesis, he also added important results linking the theory with first order partial differential equations.”  Encyclopedia of Optimization, Volume 1,  edited by Christodoulos A. Floudas, Panos M. Pardalos   Δεν είμαι και τόσο καλός στα μαθηματικά για να καταλάβω ακριβώς τι έκανε αλλά είναι εμφανές ότι μόνο ελαφρά ακούμπησε οτιδήποτε εφαρμοσμένο.  Πόσο μάλλον αυτά που ασχολιόταν ο Einstein.

O Καραθεοδωρή βέβαια υπήρξε σπουδαίο μυαλό.  Οπότε σίγουρα θα υπήρχαν βιβλία σχετικά με το έργο του.  Αλλά πχ στο “Constantin Carathéodory: Mathematics and Politics in Turbulent Time” της Μαρίας Γεωργιάδου, το θέμα φαίνεται να είναι περισσότερο η πολιτική του ικανότητα. Ο άνθρωπος και όχι τόσο πολύ ο επιστήμονας.  Συγκεκριμένα για την σχέση τους:

einstein3Einstein went on to request from Caratheodory an exposition of the canonical transformations and particularly of the solution of the problem of closed timelines :  ”I find your derivation wonderful”, he wrote to Caratheodory,  probably referring to the derivation of the Hamilton-Jacobi relation, and he recommended its publication in the Annalen der Physik, since physicists usually know nothing of this subject, as was the case with me as well. With my letter. I must have appeared to you like a Berliner who had just discovered the Grunewald [a pine forest in Berlin] and asked whether people have ever been to it yet. If you would like to make the effort to explain to me the canonical transformations, you will find a grateful and conscientious listener. But if you solve the problem of the closed time-lines. I shall place myself before you with hands folded (in reverence. … Behind this is something worthy of the sweat of the best of us.”

Ο Καραθεοδωρή του απάντησε, του έδωσε την λύση στο ερώτημα που με τόση ευγένεια και καλά λόγια είχε τεθεί. Το μόνο προβληματάκι είναι ότι αυτή η συζήτηση έγινε πολύ μετά την παρουσίαση της θεωρίας της σχετικότητας! Βέβαια μετά και ο Καραθεοδωρή αναφερόταν συχνά στον Einstein, όπως σε μια ιδιαίτερα όμορφη διάλεξη στο Μόναχο το 1926.

“ The first mathematical interpretation, with the help of a modified Maxwell theory, was given by the Dutch physicist H. A. Lorentz. but some years later, Einstein came and gave a much simpler solution to the problem, which, however, turned our traditional and biased opinions about space and time upside down. The theory of relativity, the purpose of this lecture, was bom.

By elaborating on his ideas, Einstein found that they were extremely suitable for tackling a problem which had resisted all previous attempts at a solution and for solving it: namely the gravitational problem. If one thinks over the matter, one has to admit that the idea of action at a distance, as postulated by Newton’s law, is much more difficult to bear for the human mind than the most daring combination of thoughts by Einstein. After all. the horror of action at a distance was the reason why Faraday and Maxwell liberated the theory of electricity from this concept.  Einstein did not content himself with building up his theory mathematically, but he was able to draw (from it] some consequences that could be confirmed experimentally.”

einstein4Αλλά πως μπορεί να ξεκίνησε αυτή η φήμη; Το “Constantin Carathéodory an International Tribute” του ακαδημαϊκού Θεμιστοκλή Ρασσιά είναι ένα εντυπωσιακό έργο, μια εμφανώς  μεθοδική και αναλυτική εργασία πολλών ετών.  Στείλαμε email στο συγγραφέα και μας απάντησε:

  • 1. Ποτέ δεν είπε κάτι τέτοιο ο Einstein για τον Καραθεοδωρή.
  • 2. Δεν θα μπορούσε να το έχει πει αφού η θεωρία της σχετικότητας προηγήθηκε των επαφών τους.
  • 3. Ο Καραθεοδωρή ήταν ακόμα διδακτορικός φοιτητής σε θέμα άσχετο ότι ο Einstein πρωτοεξέφρασε την σχετικότητα.
  • 4. Ο Καραθεοδωρή ήταν σημαίνουσα προσωπικότητα, καταπληκτικός σε πολιτικό επίπεδο, προσέφερε πολλά σε πολλούς τομείς αλλά δεν ήταν αυτό που προσπαθούν να τον παρουσιάσουν σαν μαθηματικός.
  • 5. Οι Έλληνες έχουν προσφέρει τόσα πολλά στις επιστήμες ώστε είναι κρίμα να απλώνουμε τέτοιες λάθος πληροφορίες και να γινόμαστε ρεζίλι διεθνώς.cf39b75e3e8df8a85896f8f5432593f8-200x300

Πηγήalexanderchalkidis

Ρίξτε και μια ματιά και σε μια άλλη κατάρριψη / αναδημοσίευση από το Βήμα «Καραθεοδωρή και Αϊνστάιν: «μίλησαν» τα αρχεία» (προ τετραετίας αυτή!)

Γιώργος Γιώτης

Γιώργος Γιώτης

Αρθρογράφος - Ερευνητής
Γιώργος Γιώτης
  • H δικιά μου, προ 4ετίας, συνεισφορά στο θέμα
    http://ephysics.gr/arthra/item/61-mythoi-kai-alitheies-karatheodori-kai-ainstain

  • Antonis

    «Ψευτοεθνικιστική» αρλούμπα γιατί; Κανονικά εθνικιστική είναι η αρλούμπα αυτή, ψεκασμένη και χαζή, καθόλου ψευτό-. Όπως όλες οι υπόλοιπες.

  • Γιάννης Γαβριηλίδης

    Λίγες περισσότερες πληροφορίες στον παρακάτω σύνδεσμο που βρήκα πριν λίγες μέρες.

    http://nikos-lygeros-poihsh.blogspot.gr/2013/11/H-Mathimatiki-idiofyia-tou-karatheodori.html

  • τασος καπιος

    Ετυχε να δω μια συνέντευξη εδω και καμποσο καιρό, της κόρης του Καραθοδωρή (σε προχωρημένη ηλικία) και όπως ήταν φυσικό μεταξύ αλλων ρωτήθηκε για την σχέση του πατέρα της με τον Αιστάιν. Η απάντηση ήταν πολύ αυθόρμητη και σύντομη και ήταν ότι κάποια στιγμή και μέσω αλληλογραφίας ο Αιστάιν ζήτησε την γνώμη του έπανω σε κάποιο μαθηματικό πρόβλημα. Για όσους εχουν σπουδάσει θετικές επιστήμες ξέρουν ότι συνήθως η δουλειά των θεωρητικών κυρίως Φυσικών είναι να μετασχηματίσουν ένα φυσικό φαινόμενο/πρόβλημα σε μια μαθηματική συνάρτηση την οποία καλούνται από την άλλη οι Μαθηματικοί να τους βοηθήσουν να την επιλύσουν (επιτρέψτε μου αυτήν την χοντρική και απλουστευμένη περιγραφή) αυτό είναι κατι πολύ συνηθισμένο .. Ο Αινστάιν από τα λίγα που έχω διαβάσει είχε μεταξύ πολλών άλλων ενα ιδιαίτερο προτέρημα,παρακολουθούσε τις εξελίξεις της επιστήμης της εποχής του από πολύ κοντά και ενημερωνόταν διαρκώς για το τι κανουν αλλοι επιστήμονες σε όλη την Ευρώπη όπως διαφαίνεται και μέσα από το κείμενο.

  • Γιώργος Μεταξάς

    Έχω βρεί το παρακάτω, που αναφέρεται σε τμήμα επιστολής που έστειλε ο Α. Αϊνστάιν στον Καραθοδωρή, το 1916:
    «Αν θέλετε να μπείτε στον κόπο να μου εξηγήσετε ακόμα και τους κανονικούς μετασχηματισμούς θα βρείτε έναν ευγνώμονα και ευσυνείδητο ακροατή.

    Αν όμως λύσετε και το πρόβλημα των κλειστών γραμμών του χρόνου, θα σταθώ μπροστά σας με σταυρωμένα χέρια. Πίσω από αυτό υπάρχει κρυμμένο κάτι που είναι αντάξιο του ιδρώτα των καλυτέρων».

    Το παραπάνω απόσπασμα αναφέρεται και στο blog μου «mepolyaplalogia», με θέμα «Οι Παρεξηγημένοι της Ιστορίας», μεταξύ των οποίων περιλαμβάνω και τον Καραθοδωρή.

    • γεώργιος γεωργίου

      Αν κατάλαβες καλά το άρθρο, θα πρέπει να προσθέσεις στο blog σου τα εξής:
      1. Αποδείξεις ότι η συγκεκριμένη επιστολή εστάλη όντως το 1916.
      2. Αποδείξεις ότι υπήρξε απάντηση που βοήθησε τον Αϊνστάιν στη διατύπωση των θεωριών του.
      3. Αποδείξεις ότι η απάντηση αυτή εστάλη ΠΡΙΝ τη διατύπωση των θεωριών αυτών.

      Άντε μην αρχίσω τις διαδώσεις ότι ο Μεγαλέξαντρος είχε κατακτήσει (κρυφά από τη CIA) μέχρι και τη Χαβάη!

  • bg aerlon

    Ρίξτε μια ματιά εδώ:

    https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_contributors_to_general_relativity#K

    Ο Demetrios Christodoulou αναφέρεται. Ο Kαραθεοδωρή (C ή Κ αρχικό γράμμα), όχι.
    Φοβάμαι ότι το όλο θέμα διογκώθηκε από γνωστό πολιτικό με αρχαιοελληνικό όνομα από τη Θράκη. Δεν νομίζω ότι μια επιφανής φαναριώτικη οικογένεια θα είχε κάποια σχέση με την τότε επαρχιακή κωμόπολη Γκιουμουλτζίνα, νυν Κομοτηνή…