d6ad0d_f521e6d4f26d4ba38f650b5e48ba38d0-mv2

Η διαμάχη του γάλακτος: Ευλογία ή δηλητήριο;

In Critical Thinking, Διατροφή - υγεία, Επιστήμη, Θέματα για προβληματισμό by Θάνος Επαχτίτης11 Comments

Τα τελευταία χρόνια μαίνεται ένας πόλεμος μεταξύ αυτών που υποστηρίζουν πως το γάλα είναι μια βασική και αναγκαία τροφή και αυτών που θεωρούν πως η κατανάλωση γάλακτος είναι τόσο ανήθικη, όσο και επικίνδυνη. Δε θα σταθούμε ιδιαιτέρως στο πρώτο σκέλος, διότι η βιομηχανία γάλακτος όντως χρησιμοποιεί εκατομμύρια ζώα για να καλύψει τις διατροφικές απαιτήσεις των ανθρώπων, με ότι αυτό συνεπάγεται για την ευζωία τους. Αντιθέτως, θα επικεντρωθούμε στα δεδομένα σχετικά με το καλό ή κακό που προκαλεί στον ανθρώπινο οργανισμό και το περιβάλλον, η συστηματική κατανάλωση γαλακτοκομικών.

Εδώ και αρκετά χρόνια, έχει φτάσει και στην Ελλάδα η »μόδα» της μη κατανάλωσης ζωικών προϊόντων οποιασδήποτε προέλευσης. Η τάση αυτή, βασίζεται στη σωστή αντίληψη πως για να καλυφθούν οι ανάγκες των ανθρώπων σε ζωικά προϊόντα, εκατομμύρια ζώα πρέπει να πεθάνουν ή να υποφέρουν. Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η ρητορική ενάντια στη κατανάλωση γαλακτοκομικών. Όπως θα δούμε παρακάτω, η άποψη αυτή έχει κάποια βάση. Ωστόσο, τα συμπεράσματα όσον αφορά την επίπτωση της κατανάλωσης γάλακτος στην ανθρώπινη υγεια, παραμένουν ασαφή. Άξια αναφοράς είναι και η περιβαλλοντική επιβάρυνση από τη βιομηχανία κρέατος-γαλακτοκομικών.

14681753_10157614994150711_1529769966016516816_n

Πριν λίγο καιρό, επιστήμονες που μελετούν τη μούμια του Ότζι, που πέθανε πριν 5.300 χρόνια στις Άλπεις, ανακάλυψαν στο γονιδίωμά του πως είχε δυσανεξία στη λακτόζη. Βέβαια, αυτό δεν αποτελούσε πρόβλημα μιας και εκείνη την εποχή και σε εκείνο το σημείο, οι άνθρωποι δεν είχαν εξημερώσει τις αγελάδες και δεν κατανάλωναν γάλα. Έκτοτε πολλά έχουν αλλάξει. Τα γαλακτοκομικά προϊόντα μπήκαν στο διαιτολόγιο του ανθρώπου και σήμερα η κατανάλωσή τους είναι σχεδόν παγκόσμια. Το γάλα αποτελεί τη βασική αρχική τροφή όλων των θηλαστικών και των ανθρώπων. Μόνο οι άνθρωποι όμως συνεχίζουν να το καταναλώνουν μετά το βρεφικό απογαλακτισμό.

 

http://www.nature.com/articles/ncomms1701

Σήμερα, περίπου 1 στους 10 ανθρώπους, έχει δυσανεξία στη λακτόζη όπως ο Ότζι. και 2 στους 100 ενδέχεται να εμφανίσουν σοβαρή και επικίνδυνη αλλεργία στο γάλα. Από εκεί πέρα, υπάρχουν και αυτοί που πιστεύουν πως το γάλα συνδέεται με τη πρόκληση σοβαρών ασθενειών όπως ο καρκίνος.

http://www.scielo.br/pdf/bjmbr/v40n11/6816.pdf

Ο Παράγοντας Ανάπτυξης Ένα της Ινσουλίνης (IGF-1), έχει συνδεθεί με πολλές μορφές καρκίνου, συμπεριλαμβανομένου του καρκίνου του προστάτη και του καρκίνου του μαστού. Ο IGF-1 έχει συσχετιστεί με την ορμόνη rBGH, που θα δούμε παρακάτω. Σύμφωνα με κάποιες μελέτες, η κατανάλωση αγελαδινού γάλακτος μπορεί να συνδέεται με την αύξηση πιθανότητας εμφάνισης των ανωτέρω μορφών καρκίνου.

 

Σύμφωνα με μια μελέτη, η καζεΐνη του γάλακτος, βρέθηκε να ευνοεί την ογκογένεση σε ποντίκια. Υπάρχουν επίσης ενδείξεις πως επιδρά σημαντικά στο πολλαπλασιασμό των καρκινικών κυττάρων του προστάτη. Γενικότερα, η κατανάλωση ζωικής πρωτεΐνης, έχει επανειλημμένως συνδεθεί με την αύξηση της πιθανότητας καρκινογένεσης. Ακόμη και εδώ όμως, το ζήτημα είναι αμφιλεγόμενο. Αυτό που ουδείς αμφισβητεί, είναι πως οι διατροφικές συνήθειες του ανθρώπου, παίζουν σημαντικότατο ρόλο στη πιθανότητα να εμφανίσει καρκίνο.

 

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4166373/

http://www.forbes.com/sites/alicegwalton/2014/03/04/the-protein-puzzle-meat-and-dairy-may-significantly-increase-cancer-risk/#5f8964f1ba18

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3712342/pdf/nihms462637.pdf

Πρόσφατη μελέτη έδειξε πως η αυξημένη πρόσληψη ασβεστίου μέσω γάλακτος, μπορεί να προστατεύσει από το καρκίνο του παχέος εντέρου. Για τον καρκίνο του μαστού, υπάρχουν αντικρουόμενα ευρήματα και η πιθανότητα το γάλα να παίζει κάποιο ρόλο, έγκειται στα είδη των λιπαρών που περιέχει και σε πιθανούς μολυσματικούς παράγοντες που περιέχονται σε αυτό. Μέχρι σήμερα, η σύνδεση δεν είναι σαφής. Οι ειδικοί πάντως τονίζουν τη σημασία της πρόσληψης ασβεστίου για τον οργανισμό και ο ευκολότερος τρόπος είναι μέσω της κατανάλωσης γαλακτοκομικών. Γενικά, οι μέχρι σήμερα μελέτες δεν έχουν απαντήσει οριστικά εάν το γάλα προκαλεί καρκίνο.

http://www.cancerresearchuk.org/about-cancer/cancers-in-general/cancer-questions/does-milk-cause-cancer

Ορμόνες και Αυξητικοί Παράγοντες

Στις ΗΠΑ χορηγείται στις αγελάδες, από το 1993, η rBGH, μια ισχυρή αυξητική ορμόνη που βοηθά στην αύξηση παραγωγής γάλακτος. Αυτή η ορμόνη, προκαλεί με τη σειρά της μαστίτιδες στα ζώα για την αντιμετώπιση των οποίων, χρησιμοποιούνται αντιβιοτικά. Σύμφωνα με την Αμερικανική Αντικαρκινική Εταιρία, δεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα πως τα ανωτέρω μπορούν να προκαλέσουν προβλήματα υγείας σε ανθρώπους και επομένως δεν παίρνει θέση επί του θέματος (has no formal position regarding rBGH).

http://www.cancer.org/cancer/cancercauses/othercarcinogens/athome/recombinant-bovine-growth-hormone

Πολλές υπηρεσίες όπως η FDA, το National Institutes of Health  το υπουργείο υγείας των ΗΠΑ και ο ΠΟΥ, διαβεβαιώνουν για την ασφάλεια της κατανάλωσης αγελαδινού γάλακτος.

http://www.babycenter.com/0_bovine-growth-hormone-and-milk-what-you-need-to-know_12493.bc

Μια έρευνα του 2015 έδειξε πως οι ορμόνες που περιέχονται στο γάλα, μπορεί να αποτελούν παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση καρκίνου στους ανθρώπους και παραπέμπει σε περισσότερες μελέτες.

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4524299/

Ωστόσο το περιοδικό στο οποίο δημοσιεύτηκε η εν λόγω έρευνα δεν είναι ιδιαίτερα αξιόπιστο γεγονός που δείχνει την ανάγκη για περισσότερες πληροφορίες. Για παράδειγμα η εν λόγω μετά-ανάλυση του 2005 δηλώνει ότι η υπερβολική κατανάλωση γαλακτοκομικών μπορεί να συνδέεται με αμυδρή αύξηση στις πιθανότητες εμφάνισης καρκίνου του προστάτη χωρίς να είναι απολύτως βέβαιο.

http://jnci.oxfordjournals.org/content/97/23/1768.full.pdf

Επίσης έχουμε μια ανασκόπηση ερευνών (review) σύμφωνα με την οποία δε φαίνεται σύνδεση μεταξύ της κατανάλωσης γαλακτοκομικών και καρκίνου του μαστού, όπως έχουν ισχυριστεί κάποιες έρευνες.

http://ajcn.nutrition.org/content/80/1/5.full.pdf

Και τέλος έχουμε μια πρόσφατη μετά-ανάλυση πάνω στο θέμα η οποία δίνει μια λίγο πιο απόλυτη απάντηση δηλώνοντας πως μετά την ανάλυση των εξεταζόμενων ερευνών δε βρέθηκε σύνδεση μεταξύ της κατανάλωσης γάλακτος και εμφάνισης καρκίνου.

evaluating-the-links-between-intake-of-milkdairy-products-and-cancer

Με λίγα λόγια το ζήτημα είναι ακόμα προς εξέταση με το βάρος τον αποδείξεων μέχρι στιγμής να τείνει προς την άποψη ότι το γάλα αποτελεί ασφαλή τροφή η οποία συνδέεται σε ελάχιστο βαθμό με την εμφάνιση συγκεκριμένων τύπων καρκίνου. Σε κάθε περίπτωση χρειάζονται πιο καλά σχεδιασμένες και έγκυρες μετά-αναλύσεις ώστε να έχουμε πιο ξεκάθαρη εικόνα για την επιστημονική συναίνεση ως προς αυτό το θέμα.

Επιστρέφοντας όμως στην μελέτη του 2015, αξίζει να σημειωθεί πάντως πως η κατανάλωση της συγκεκριμένης ορμόνης μέσω γάλακτος, δε σημαίνει ότι θα απορροφηθεί από τον ανθρώπινο οργανισμό. Το γαστρεντερικό σύστημα των ενηλίκων, δεν έχει τη δυνατότητα να την απορροφήσει. Αντιθέτως, στα βρέφη υπάρχει πιθανότητα να περάσει στον οργανισμό, αλλά με τη παστερίωση, η rBGH, καταστρέφεται σχεδόν ολοκληρωτικά.

http://scienceblogs.com/aetiology/2012/06/19/growth-hormones-in-milk-mythfact/

Στην ΕΕ, η χρήση αυξητικών ορμονών έχει απαγορευτεί από το 2000. Η κατάργηση όμως έγινε με την αιτιολογία της προστασίας της ευζωίας των αγελάδων και όχι για υγειονομικούς λόγους.

http://www.cancerresearchuk.org/about-cancer/cancers-in-general/cancer-questions/can-the-hormones-in-milk-affect-breast-cancer

Παρά τους αυστηρούς κανόνες της ΕΕ στη χρήση ορμονών και φαρμάκων στα βοοειδή, μια τουλάχιστον έρευνα του Πανεπιστημίου Jaen στην Ισπανία, ανακάλυψε τουλάχιστον 17 ουσίες σε δείγματα αγελαδινού γάλακτος, συμπεριλαμβανομένων αντιβιοτικών, αντιφλεγμονωδών και ορμονών. Οι ερευνητές όμως τόνισαν πως η ποσότητες που βρέθηκαν, ήταν εξαιρετικά ισχνές και δε θα μπορούσαν να έχουν καμία επίδραση στον ανθρώπινο οργανισμό.

Παραγωγή γάλακτος

Το 2011, παρήχθησαν 730 εκατομμύρια τόνοι γάλακτος από 260 εκατομμύρια αγελάδες. Από τον συνολικό ανθρώπινο πληθυσμό των 7,4 δις ανθρώπων σήμερα, τα 6 δις καταναλώνουν γαλακτοκομικά προϊόντα. Οι Έλληνες βρίσκονται στη 13η θέση παγκοσμίως (στοιχεία 2011) στη κατανάλωση γαλακτοκομικών με 49,1 λίτρα γάλακτος, 23,4 κιλά τυριού και 0,7 κιλά βουτύρου κατά κεφαλή. Η Ελλάδα βρίσκεται στη 3η θέση παγκοσμίως στη παραγωγή πρόβειου γάλακτος με 705.000 τόνους ετησίως και στη 10η θέση παραγωγής κατσικίσιου γάλακτος με 340.000 τόνους ετησίως.

Η περιβαλλοντική επιβάρυνση της βιομηχανίας κρέατος-γαλακτοκομικών
Το οικολογικό αποτύπωμα της βιομηχανίας κρέατος-γαλακτοκομικών, είναι τεράστιο. Η παραγωγή βόειου κρέατος ευθύνεται ανά θερμίδα για την απελευθέρωση στο περιβάλλον πενταπλάσιας ποσότητας αερίων που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου, αλλά και εξαπλάσιου αζώτου, το οποίο ρυπαίνει τα νερά, ενώ χρειάζεται 11 φορές περισσότερο νερό για άρδευση και χρησιμοποιεί 28 φορές περισσότερη γη, αναφέρει η μελέτη η οποία δημοσιεύεται στην επιθεώρηση Proceedings of the National Academy of Sciences.
Αξίζει να σημειωθεί ότι -στη μελέτη- το χοιρινό, τα πουλερικά, τα γαλακτοκομικά και τα αυγά είχαν τόσο παρόμοιο περιβαλλοντικό ίχνος ώστε δεν υπήρχε ουσιαστική στατιστική διαφορά ανάμεσά τους. Οι αγελάδες, αντιθέτως, διέφεραν από όλα τα υπόλοιπα που καταλήγουν στο πιάτο μας, ενώ δεν έγινε κανένας υπολογισμός για την περιβαλλοντική επιβάρυνση που προκαλείται από τις ιχθυοκαλλιέργειες και την παραγωγή λαχανικών. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς του Αμερικανού καθηγητή, ο μέσος Αμερικανός που θα απορρίψει από το τραπέζι του το βόειο κρέας και θα το αντικαταστήσει με χοιρινό θα «εξοικονομήσει» περίπου 600 κιλά διοξειδίου του άνθρακα κατ’ έτος. Τα ανωτέρω, ισχύουν στον ίδιο βαθμό και για τη βιομηχανία γάλακτος.

Συμπέρασμα

Οι μεγαλύτεροι κρατικοί και διεθνείς οργανισμοί διαβεβαιώνουν για την ασφάλεια της κατανάλωσης γαλακτοκομικών προϊόντων. Υπάρχουν ωστόσο αρκετές έρευνες που καλούν σε επανεξέταση των δεδομένων και τη λήψη μέτρων. Από φιλοζωικής απόψεως, η βιομηχανία γάλακτος έχει δεχθεί σφοδρότατη κριτική, συνήθως δικαιολογημένη, για τη μεταχείριση των γαλακτοπαραγωγικών ζώων. Σίγουρα υπάρχουν δεδομένα, τόσο υπέρ, όσο και κατά της κατανάλωσης γάλακτος. Ενδεχομένως θα ήταν γόνιμο, το όλο ζήτημα να επανεξεταστεί υπό το πρίσμα όλων των ανωτέρω παραγόντων.

via TNI

ΥΓ: Ευχαριστώ το φίλο και »συναγωνιστή» Στάμο Αρχοντή για τις πολύτιμες συμβουλές και παρατηρήσεις.

Σας δίνουμε τη δυνατότητα να σχολιάσετε τις αναρτήσεις μας, αλλά διατηρούμε το δικαίωμα να μη δημοσιεύσουμε το σχόλιο που θα περιέχει:

1. Απειλές, ύβρεις, συκοφαντίες και προσβολές.
2. Προσωπικά δεδομένα τρίτων.
3. Σχόλια, άσχετα με την ανάρτηση.
4. Θεωρίες συνωμοσίας και hoaxes που παρουσιάζονται σαν πραγματικά με σκοπό να παραπλανήσουν.
5. Πολλαπλά, όμοια σχόλια. (Δημοσιεύουμε μόνο το ένα)
6. Διαφημίσεις.
7. Κομματικοποιημένα σχόλια.
8. Πλαστοί λογαριασμοί της υπηρεσίας σχολίων disqus.
Επίσης σας παρακαλούμε τα σχόλια σας να μην είναι ιδιαίτερα μακροσκελή και σε άλλη γλώσσα ή με λατινικούς χαρακτήρες.
Ο καθένας φέρει την ευθύνη των όσων γράφει και οι διαχειριστές της σελίδας ellinikahoaxes ουδεμία νομική ή άλλη ευθύνη φέρουν. Στην περίπτωση που υπάρχει οποιοδήποτε πρόβλημα με σχόλιο αναγνώστη, παρακαλούμε να επικοινωνήσετε μαζί μας.
  • leon06010

    Επίσης το γάλα, και μάλιστα το κακάο, θεραπεύει τον καρκίνο.
    Αλλά έτσι είστε εσείς, πληρωμένοι για να κρύβετε την Αλήθεια και να συκοφαντείτε το Έργο.
    Θα σας δείξω εγώ, θα δείτε τι θα πάθετΑΙ!!!

    • ΑΘΗΝΑ ΚΟΣΜΟΠΟΛΙΤΟΥ

      το κακαογαλα δηλαδη?
      😛

  • Alexander Nikolaidis

    Γενικά η τάση αναμεσα στους ερευνητές είναι πως δεν είναι τόσο τα γαλακτοκομικά ένοχα, όσο η λακτόζη(απλος υδατάνθρακας) στο γάλα και τα προβλήματα αρχίζουν να εμφανίζονται μονο σε αυτούς που πίνουν πάνω απο 1-2 ποτήρια γάλα την μέρα, οπότε ξεπερνάνε την ΣΥΔ για απλους υδατάνθρακες από το ξάλα και μόνο.
    Οσον αφορά την καζείνη, το άρθρο ξεχασε να αναφέρει πως η καζείνη σε υγιεις οργανισμούς(χωρίς καρκίνο) ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα.
    Επισης το γάλα εκτός από καζεινη περιέχιε και μια 2η πρωτείνη,whey(πρωτεινη ορου γάλακτος) η οποια έχει ισχυρες «αντικαρκινινικες»(το γράφω με πόνο ψυχης το αντικαρκινικες γιατι δεν μου αρεσει να χρησιμοποιω αυτο τον όρο οταν μιλάψ για διατροφή) ιδιότητες.
    Και επισης το γάλα περιέχει πολλες πολλες αλλες θρεπτικες ουσίες οφέλιμες για τον οργανισμό και το ανοσοποιητικό
    http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/1541-4337.12011/full

    • ΔΙΚΑΙΟΣ

      Ξέχασες να αναφέρεις και πως η καζείνη είναι υλικό που χρησιμοποιούν για να κολλάνε ξύλα οι μαραγκοί, στην επιπλοποιεία και δε διάφορες άλλες εργασίες.
      Επίσης δεν βλέπω πουθενά στο άρθρο να μας λέει σε ποια χώρα υπάρχει το μεγαλύτερο ποσοστό οστεοπόρωσης; Μήπως Ελβετία, Αυστρία και βόρειες χώρες που είναι πρώτες σε κατανάλωση γάλακτος; Στην Αφρική δεν υπάρχει οστεοπόρωση και δεν πίνουν γάλα. Έχουν βέβαια ένα σωρό άλλες ασθένειες απο τις κακουχίες και τη φτώχεια μην το πάμε παραπέρα.
      ΚΑι για να μην βιαστείς να βγάλεις συμπέρασμα, δεν είμαι ούτε χορτοφάγος, βάζω γάλα στον καφέ μου γιατί χωρίς εβαπορέ δεν μπορώ να τον πιω, αλλά επειδή έχω ασχοληθεί μπάρα πολύ με το θέμα και δεν έβγαλα άποψη διαβάζοντας μόνο ένα άρθρο, δυστυχώς το γάλα μόνο κακό προξενεί στον οργανισμό μας! Ένας άνθρωπος, ένα μωρό που τρέφεται με ανθρώπινο γάλα της μητρός, μεγαλώνει κατα 3 εκατοστά περίπου το μήνα, το γάλα είναι έτσι απο τη φύση ώστε να είναι κατάλληλο για τον άνθρωπο και μόνο. Δείτε ένα μοσχαράκι τον ένα μήνα και ξανα δείτε το σε δύο μήνες. Όχι 3, αλλά 30 εκατοστά το μήνα. Σε λίγους μήνες μήνες έχει γίνει σαν τη μάνα του. ΓΙα΄τι είναι έτσι η κατασκευή του απο τη φύση. Το γάλο που παίρνει απο τη μάνα του είναι γι’αυτόν το σκοπό. Όταν το πίνει ο άνθρωπος, λόγω του ότι η αγελάδα έχει στο DNA της άλλους ρυθμούς ανάπτυξης, τότε το γάλα κάνει μια υπερπαραγωγή κυττάρων στον ανθρώπινο οργανισμό, πέραν του φυσιολογικού, με αποτέλεσμα όταν το παίρνει ο άνθρωπος, αυτή την υπεραύξηση των κυττάρων ο οργανισμός δεν μπορέι αν την ενσωματώσει με αποτέλεσμα να τα μετατρέπει ο οργανισμός μας σε καρκινικά υπεραυξητικά κύτταρα.

      • Alexander Nikolaidis

        Καζεινή σαν κόλλα: Ασχετο οσο δεν πάει.ς. 100δες συστατικά της διατροφής βρίσκουν χρήση σε άλλους τομείς και φυσικες κόλλες παράγονται από πολλά υλικά όπως αλευρόκολλα, ψαρόκολλά κτλ. κτλ. μονοξειδιο του υδρογονου επισης χρησιμοποιείται στην παρασκευή πολλων βιομηχανικών υλικών.
        Περι Αφρικής:
        1ον μια χαρά ευπάρχει οστεοπόρωση στην Αφρική αλλά σε χαμηλότερο ποσοστό απο τον υόλοιπο πλανήτη
        https://www.iofbonehealth.org/data-publications/regional-audits/middle-east-africa-audit
        2ον η «σκεψη» «δεν πίνουν γάλα στην Αφρική και δεν έχουν οστεοπόρωση αρα το ασβεστιον του γάλατος δεν βοηθάει στην οστεοπόρωση» είναι εντελως απλοική και αντιεπιστιμονική και δεν λαμβάνει υπόψην πλήθως παραγόντων όπως:
        -Χαμηλότερο μέσω όρο ζωης των Αφρικανων. Δεδομένου ότι τα περισσότερα προβλήματα οστεοπώρωσης εμφανίζονται μετά τα 50 και στην κεντροδυτική π.χ. Αφρική το μεσο προσδοκιμο επιβιωσης είναι τα 51-54 έτη. Απο την άλλη τα ποσοστά οστεπόρωσης σε άλλες χώρες όπως το Μαρόκο με υψηλότερο προσδόκιμο επιβίωσης είναι υψηλότερα
        https://www.statista.com/statistics/274511/life-expectancy-in-africa/
        -Διαφορετικα γενετικά χαρακτηριστικά των νέγρων που τους παρέχουν υψηλότερη οστική πυκνότητα και αντοχή στην οστεοπόρωση.
        http://ajcn.nutrition.org/content/88/2/545S.full
        -Διαφορετικές κλιματολογικές συνθήκες, κυρίως αυξημένη ηλιοφάνεια που συνεπάγεται μεγαλυτερες ποσοτητες βιταμίνης D και χαμηλότερα ποσοστα οστεοπορωσης
        http://sjp.sagepub.com/content/early/2013/11/20/1403494813510794.abstract
        Και άλλα πολλά
        Οπως και να χει, πάνω από 50 έρευνες έχουν αποδείξει ότι η κατανάλωση πλουσιων σε ασβέστιο τροφών όπως το γάλα ΜΕΙΩΝΕΙ το ρίσκο οστεοπόρωσησ χωρίς αυτό να σημάινει ότι όλοι οσοι πίνουν γαλα δεν θα πάθουν οστεοπόρωση ή το αντίθετο.
        3ον ναι ξέρουμε πως το μοσχαράκι έχει διαφορετικές διατροφικές αναγκες από το νεογέννητο ανθρωπάκι γιατί μεταξύ άλλων το μοσχαράκι ζυγίζει 30+κιλά στην γέννηση ενώ το βρέφος 2.5-4 και ο δείκτης μαζας/επιφανειας είναι τελειως διαφορετικός. Γι αυτό και στα μωρά δίνουμε φόρμουλα αντι για αγελαδινό γάλα που έχει θερμίδες/νατριο/πρωτεινη/σιδηρο κτλ για τα ανθρώπινα δεδομένα. Κατα τα άλλα ο ενηλικος οργανισμός ειναι μια χαρά ικανός να αξιοποιήσει κάθε πηγη τροφής με διαφορετικά ποσοστα θρετικών συστατικων και να κρατήσει κάτι που λέμε ομοιόσταση.
        Κανενα γάλα και καμια πρωτεινη δεν κάνει απο μόνη της καμία υπερπαραγωγη κυτάρρων στην οργανισμο-. Κανε τον κόπο και διαβασε το link που πόσταρα παραπάνω

        • Noucca Galaktotrofousa

          Σ’ αγαπώ!

  • Epameinondas Chronopoulos

    Το ότι το γονίδιο που επιτρέπει την κατανάλωση λακτόζης επικράτησε μέσω της φυσικής επιλογής, νομίζω ότι καταρρίπτει οποιαδήποτε αμφισβήτηση για τον αν το η κατανάλωση γάλατος μετά τον βρεφικό απογαλακτισμό είναι συνολικά ωφέλιμη για την υγεία.

  • Κρίμα που δεν ασχολήθηκες λίγο περισσότερο, αφού την ανέφερες, με την καζεΐνη και το τί λαμογιές έχουν γίνει στις σχετικές «μελέτες»…

  • Γεώργιος

    συγχαρητήρια για το άρθρο,
    και,
    πιστεύω ότι πρέπει να συνεργαστείτε και με το Δόκτωρα Μουρούτη, ο οποίος, εκτός από την ιδιότητά του ως θεωρητικού υπέρ του αντιεμβολιαστικού κινήματος, έχει δώσει και δεκάδες διαλέξεις σε επαρχιακά κανάλια, ακόμη και σε επιμελητήρια με θέμα ο «Όλη η αλήθεια για το γάλα» και, γιατί όχι και με την κυρά Μαρίνα …

    • george

      βασικα πρεπει να γραψετε ενα αρθρο για τον μουρουτη και για τις μπουρδες που λεει με στομφο στα καναλια που πληρωνει να τον καλουν

      • Γεώργιος

        γιατί να το κάνουν; !
        εδώ αναπαράγουν τις ίδιες θεωρίες που λέει ο ως άνω κύριος στις σελίδες του, στο γιουτιουμπ και στα τοπικά κανάλια, δε νομίζω ότι δεν τον ξέρουν!